Lý Công Uẩn Là Ai? Tổng Hợp Thông Tin Đầy Đủ Về Lý Thái Tổ

(PLO) -Sách Đại Việt sử ký kết toàn thư ghi: “Vua bọn họ Lý, húy Công Uẩn, fan châu Cổ Pháp, Thành Phố Bắc Ninh. Người mẹ bọn họ Phạm đi dạo cvào hùa Tiêu Sơn cùng rất người thân trong gia đình, sau đó về bao gồm chửa, sinc Vua vào trong ngày 12 tháng hai năm Giáp Tuất, niên hiệu Thái Bình năm đồ vật năm (947), thời Đinh”.

Bạn đang xem: Lý công uẩn là ai? tổng hợp thông tin đầy đủ về lý thái tổ


*
Lý Công Uẩn là fan dời đô tự Hoa Lư về Thăng Long ghi lại cột mốc lịch sử.

Trong lịch sử Việt Nam, Lý Công Uẩn được lưu lại danh vốn thông minh bẩm sinch, khai sáng sủa kinh thành Thăng Long. Ông đã thuộc triều Lý có tác dụng rạng danh nước Đại Việt, viết đề nghị đa số trang sử oanh liệt dựng nước và duy trì nước.

Xuất thân kỳ bí

Lý Thái Tổ thương hiệu húy là Lý Công Uẩn (974 – 1028), là vị hoàng thượng đầu tiên ở trong phòng Hậu Lý trong lịch sử hào hùng Việt Nam, trị vì chưng hai mươi năm, từ thời điểm năm 1009 đến lúc chết thật năm 1028.

Về cuộc sống Lý Công Uẩn, có rất nhiều sử sách chnghiền lại dẫu vậy phần lớn với đông đảo đường nét bí ẩn. Sách Đại Việt sử ký toàn thư ghi: “Vua bọn họ Lý, húy Công Uẩn, bạn châu Cổ Pháp, Tỉnh Bắc Ninh. Người bà bầu bọn họ Phạm đi dạo cvào hùa Tiêu Sơn cùng rất người thân, sau đó về tất cả chửa, sinc Vua vào ngày 12 tháng hai năm Giáp Tuất, niên hiệu Tỉnh Thái Bình năm sản phẩm công nghệ năm (947), thời Đinh”.

Còn sách Việt sử thông giám cưng cửng mục viết: “Mẹ ngài là Phạm Thị, đi ca tòng Tiêu Sơn, chạm mặt thần nhân giao cấu, vị đấy gồm tnhị, sinc ngài năm tiếp giáp Tuất, Tỉnh Thái Bình đồ vật năm (947), thời Đinh”. Hiện vẫn còn đó câu đối bằng chữ Hán tự khắc bên trên cột nhà bia sinh hoạt Chùa Tiêu (Bắc Ninh) “Lý gia linc tích tồn bi kỷ/Tiêu Lĩnh danh kha đắc sử truyền”, tức thị “Dẫu thiêng bên Lý còn bia tạc/Danh chiến thắng non tiên bao gồm sử truyền”.

Cũng trên ngôi ca tòng tọa lạc bên trên sườn núi Tiêu sinh hoạt thị trấn Tiêu Sơn này, thời điểm cuối thế kỷ XX, các công ty sử học tập đã phạt hiện ra một thực sự lịch sử dân tộc. Đó là phần nhiều báo cáo cực hiếm, ló mặt thực sự về người bầy bà sẽ xuất hiện Lý Công Uẩn.

Những cái chữ của tiền nhân còn giữ gìn bên trên bia “Lý gia linch thạch” rằng, fan phụ nữ sinh ra Lý Công Uẩn tên thật là Phạm Thị Ngà. Bà là fan buôn bản Hoa Lâm, làm thủ hộ của nhà ca tòng, chuyên quét sân, làm cho vườn với lo nhang đèn...

Sự đầu thai đó đã nhutí hon color thần túng, rồi sự chào đời của Lý Công Uẩn cũng vậy: “... một đêm, ttách trong sáng quái lạ, có mây ngũ nhan sắc xuất hiện, vị sư trụ trì ngơi nghỉ chùa Ứng Tâm đã có báo mộng là mai sau đề nghị đón vua. Nhưng sáng sủa sớm ngày tiếp theo chỉ thấy tín đồ đàn bà Phạm Thị Ncon gà đang xin trợ thời sống cvào hùa sinh được một bạn con trai khôi ngô, trong tim bàn tay có tứ chữ “sơn-hà-xã-tắc” đỏ như son”.

Cha là “thần nhân” được gia thế thần túng thiếu chọn nơi sinch là cánh cửa Phật. Mẹ là buôn bản thiếu phụ, làm cho giám hộ nghỉ ngơi chùa, gồm duim cùng với thần nhân. do vậy, có thể thấy rằng, Lý Công Uẩn là công dụng của tình yêu thân một fan thiếu phụ bình dân với cùng 1 “thần nhân”. Lên bố tuổi được bà mẹ gửi gắm cho đơn vị sư Lý Khánh Văn.

Theo Đại Việt sử ký toàn tlỗi thì, “Vua hiện ra mới tía tuổi, bà mẹ ẵm mang lại công ty Lý Khánh Vnạp năng lượng, Khánh Văn uống bèn dấn làm cho bé nuôi”. Còn theo sách Đại Việt sử cam kết chi phí biên “năm 3 tuổi, bà mẹ bế mang lại đơn vị Lý Khánh Vân sinh hoạt ca tòng Cổ Pháp, Khánh Văn nuôi có tác dụng bé nuôi” cùng viết tên là Lý Công Uẩn.

Công Uẩn khôi ngô, rắn rỏi và rất lý tưởng buộc phải được “ông bố nuôi” nhiệt tình âu yếm, khuyên bảo. Mới sáu, bảy tuổi, Công Uẩn đang tinh thông gớm sử nhưng mà tinch nghịch. Giai thoại đề cập lại rằng: Một hôm sư Khánh Văn không đúng Công Uẩn có oản lên bệ thờ Hộ pháp, cậu nhỏ nhắn đã khoét ruột oản ăn uống trước. Đêm mang đến, Hộ pháp báo mộng mang lại sư biết.

Đến ngày sau, Khánh Văn trách rưới mắng Công Uẩn. Cậu nhỏ xíu ức lắm, rồi lại viết vào sau cùng sườn lưng tượng mấy chữ “Đày ba nngớ ngẩn dặm”. Đêm hôm đó, sư lại mộng thấy Hộ pháp cho ngỏ lời giã từ rằng “hoàng thượng đày tôi đi xa, xin có lời chào ông”. Sáng ngày sau, sư lên xem pho tượng Hộ pháp quả thấy mấy chữ “Đày cha nđần dặm” sinh sống sau sườn lưng.

Sư bèn không nên chú đái đem nước cọ quăng quật mấy chữ ấy nhưng mà cọ mãi ko sạch. Đến lúc bảo Công Uẩn làm thì cậu nhỏ bé chỉ xoa xoa mấy chiếc là sạch mát ngay lập tức. Sư rất là bỡ ngỡ. Nhân thấy Công Uẩn vẫn hơi béo, lại đậm cá tính thừa, Khánh Vnạp năng lượng ngay tức khắc gửi Công Uẩn sang trọng học tập với sư Vạn Hạnh mặt cvào hùa Lục Tổ.

Sách Thiên Nam ngữ lục cho thấy thêm, năm đôi mươi tuổi, Lý Công Uẩn được Vạn Hạnh tiến cử vào triều. Ngài bắt đầu sự nghiệp bằng việc đi làm việc võ tướng tá dưới thời Tiền Lê, duy trì chức Điện chi phí quân với duy trì chức Tứ đọng sương quân Phó lãnh đạo sứ đọng đời Lê Ngọa Triều (1005- 1009).

vì vậy, quãng thời gian Công Uẩn Chịu đựng sự giáo chăm sóc của nhà sư Vạn Hạnh kéo dài khoảng 12 đến 13 năm. Hơn 10 năm tu trung khu dưỡng tính, học tập dưới căn nhà Phật cùng được sự rèn cặp của Thiền sư Vạn Hạnh, Lý Công Uẩn trở thành một người dân có học tập vấn cùng trí tuệ rộng tín đồ, có lòng yêu nước sâu sắc.

Xem thêm: Nghĩa Của Từ Level Out Là Gì, Nghĩa Của Từ Level Out Trong Tiếng Việt

Lại nói tới thiền sư Vạn Hạnh, fan phụ vương tinh thần, người thầy giáo cùng người vén ra tuyến phố tiếp cận ngai quà đến Lý Công Uẩn. Theo sử liệu thì thiền đức sư Vạn Hạnh sinh vào khoảng năm (938-939), sống châu Cổ Pháp (tương tự với huyện Từ Sơn với Tiên Du ngày nay). Ông cùng rất Đào Can Mộc - một võ tướng thời đó đã phù trợ, ủng hộ Lý Công Uẩn đăng vương, gây dựng vương triều Lý.


*
Tượng Lý Thái Tổ.

Theo sách Đại Việt sử ký kết toàn tlỗi, năm Vạn Hạnh 70 tuổi, một lần nói cùng với Điện tiền Chỉ huy sứ Lý Công Uẩn: “Vừa rồi, tôi thấy chữ bùa snóng kỳ lạ, biết bọn họ Lý thịnh, vớ nổi lên cơ nghiệp. Nay coi trong cõi trần, fan họ Lý tương đối nhiều, nhưng lại không có bất kì ai bởi Thân vệ, là tín đồ độ lượng hiền hậu được lòng dân, lại đang nắm giữ binc quyền trong tay, mở màn muôn dân chẳng đề nghị Thân vệ thì có lẽ ai còn đương nổi nữa. Tôi sẽ hơn 70 tuổi rồi, ước ao được từ tốn hãy chết để thấy đức hóa của ông cố gắng làm sao. Thực là cái mang ndại năm có một...”.

Lên ngôi thuận ý ttách, phù hợp lòng người

Theo những sử liệu, sự đăng quang của Lý Công Uẩn cũng rất kỳ lạ, có tương đối nhiều điềm báo trước. Sách Đại Việt sử ký toàn thỏng bao gồm đoạn chép: “Trước trên đây sinh sống buôn bản Diên Uẩn, châu Cổ Pháp tất cả cây gạo bị sét tiến công, người mùi hương ấy xem kỹ vết tích sét đánh bao gồm chữ “Trúc căn diểu diểu/Mộc biểu tkhô cứng thanh/Hòa đao mộc lạc/Thập chén bát tử thành/Đông a nhập địa/Mộc dị tái sinh/Chấn cung tìm nhật/Đoài cung ẩn tinh/Lục thất niên gian/Thiên hạ thái bình”.

tức là “Gốc cây thăm thẳm/Ngọn cây cỏ xanh/Cây hòa đao rụng/Mười tám hạt thành/Cành đông xuống đất/Cây khác lại sinh/Đông phương diện ttránh mọc/Tây chang náu hình/Khoảng sáu bảy năm/Thiên hạ thái bình”. Ở hương Cổ Pháp lộ diện một con chó Trắng sườn lưng có chữ “thiên tử” lông Đen. Cây đa ca dua Song Lâm có vết sâu ăn hình chữ “Quốc”.

Quanh tuyển mộ phụ vương Lý Công Uẩn ban đêm gồm giờ đồng hồ tụng ghê cùng ngâm thơ báo trước sự việc bọn họ Lý có tác dụng vua... Có bạn lấy đông đảo điều ấy hỏi thiền hậu sư Vạn Hạnh thì được ông giải thích đó là điềm ttránh báo trước sự bọn họ Lê mất, họ Lý nổi lên.

Lại phân tích hơn, dưới thời Tiền Lê, Phật giáo duy trì sứ mệnh đặc biệt trong đời sống buôn bản hội. Nhiều vị cao tăng được hâm mộ, trọng đãi. Lực lượng quân nhóm bởi vì Đào Cam Mộc chỉ đạo và Phật giáo nhưng Vạn Hạnh là một trong tnhân từ sư tiêu biểu vượt trội là nhì lực lượng thiết yếu phù trợ cho công ty Lê. Tuy nhiên, thời Lê Ngọa Triều, bên vua vẫn duy trì những cơ chế man rợ khiến cho lòng doán thán, thiếu tính sự ủng hộ của Phật giáo cùng quân team.

Một lần Đào Cam Mộc nói với Lý Công Uẩn: “Gần trên đây Chúa thượng đần buổi tối bạo ngược, làm cho những vấn đề bất nghĩa, ttách thù ghét bắt buộc quán triệt hết tchúng ta, bé nối thơ ấu, không kmê mẩn nổi nhiều khó khăn. Mọi vấn đề phiền nhiễu thần linh không ưa, dân chúng tớn tác, hy vọng tìm chân chúa”. Lần sau lại nói: “Người trong nước ai ai cũng nói họ Lý khởi nghiệp bự, lời sấm đang hiện ra rồi. Đó là cái họa cần yếu bịt giấu được nữa.

Chuyển họa thành phúc chỉ trong nhanh chóng chiều. Đây là thời gian ttách trao người theo...” với “Thân vệ là bạn rộng lượng, thánh thiện, lòng fan chịu theo. Hiện giờ trăm họ mỏi mệt, suy kiệt, dân không chịu nổi. Thân vệ phải lấy ơn nghĩa nhưng che chở thì bạn ta vớ xô nhau kéo về nlỗi nước chảy vị trí thấp, gồm ai ngăn uống được”.

Lý Thái Tổ là 1 trong những vị vua hiền hậu, khôn cùng lo cho dân. Với cương vị vua tạo nên vương triều, đơn vị vua trước nhất lo xây dừng vương triều, củng vắt tổ chức chính quyền trung ương.

Bộ lắp thêm hành chính được kiến tạo có quy củ, toàn nước chia thành 24 lộ, những quyền năng mèo cứ địa pmùi hương bị dẹp yên ổn. Nhà vua đặc trưng chăm lo sản xuất đại lý xóm hội, chính trị, tư tưởng mang lại vương triều.

Lý Công Uẩn thực hành chính sách “thân dân”, năm 1013 định lại những lệ thuế, từ bỏ thuế ruộng đất, ao hồ nước mang đến thuế bến bãi dâu, các thuế sản đồ... Ông những năm xá thuế cho dân nlỗi năm 1016 xá sơn thuế 3 năm, năm sau, năm 1017 lại xá tô ruộng...

Dưới triều ông, triều đình TW được củng thay, những thế lực phiến quân bị làm tan. Trong lịch sử dân tộc dân tộc, Lý Thái Tổ đang tạo ra sự một câu hỏi to, sinh sản dựng một mốc son lịch sử- chính là quyết định dời đô về Thăng Long.

Lúc này, thấy đất Hoa Lư, cầm đô của Đại Cồ Việt chật nhỏ, tất yêu mở mang ra làm cho địa điểm đô hội đề xuất ông bao gồm ý định dời đô về thành Đại La (xuất xắc La Thành - Hà Nội Thủ Đô ngày nay). Quyết định tránh vứt hẳn một đế đô trường đoản cú vùng núi non hiểm trnghỉ ngơi ra vùng đồng bằng rất có thể cho thấy khả năng cùng khoảng quan sát của vị hoàng đế knhì sáng sủa ra triều Lý.

Tháng 7 năm Thuận Thiên đầu tiên (1010) thì cử sự dời đô. Khi ra đến La Thành, ông đem cớ có điềm nhận ra rồng quà cất cánh lên chầu trời đề xuất thay tên Đại La thành lịch sự Thăng Long thành cùng cải Hoa Lư có tác dụng Trường An tủ và Cổ Pháp làm Thiên Đức lấp. Việc định đô làm việc Thăng Long vào năm 1010 của Lý Thái Tổ là cột mốc mập mở đầu lịch sử dân tộc Thăng Long - Hà Thành, ghi lại sự thay đổi của lịch sử dân tộc tổ quốc.